KỸ NĂNG GIAO TIẾP – YẾU TỐ CƠ BẢN ĐỂ THÀNH CÔNG

/in /by

Bạn muốn trở thành một người thành đạt? Đầu tiên, đừng giao tiếp bằng lời sáo rỗng.

Brian Tracy đã từng nói:” Giao tiếp là một kỹ năng, bạn có thể học. Nó cũng giống như đi xe đạp hay tập đánh máy. Nếu bạn sẵn sàng nhọc công vì nó, bạn có thể nhanh chóng cải thiện chất lượng của mọi phần trong cuộc sống của mình”. Ngôn từ sẽ trở thành thứ vũ khí bất bại nếu bạn biết cách sử dụng nó trong hành trình của bản thân. Nói cách khác, kỹ năng giao tiếp chính là một nghệ thuật kì diệu.

KỸ NĂNG GIAO TIẾP LÀ GÌ?

Kỹ năng giao tiếp là khả năng sử dụng phương tiện ngôn ngữ nói hoặc ngôn ngữ cơ thể để diễn đạt những suy nghĩ, ý kiến, cảm nhận của cá nhân một cách rõ ràng và thuyết phục. Giao tiếp còn được xem là sợi dây vô hình liên kết con người, thúc đẩy được giao tiếp hai chiều[1]. Giá trị của một con người thể hiện rõ nhất ở cách giao tiếp và ngôn từ được sử dụng.

Nếu bạn muốn thể hiện cá tính, bạn phải biết chọn lọc ngôn từ để giao tiếp. Bạn muốn thuyết phục đám đông về quan điểm cá nhân? Bạn phải biết chắt lọc từ ngữ để tạo sức lôi cuốn. Thời đại công nghệ phát triển, mỗi người mỗi lối sống tư duy khác nhau,  để có được lòng tin và sự đồng tình từ người khác là điều không dễ dàng.

VAI TRÒ CỦA KỸ NĂNG GIAO TIẾP

VIỆC RÈN LUYỆN MỘT KỸ NĂNG GIAO TIẾP TỐT ĐÓNG VAI TRÒ QUAN TRỌNG TRONG VIỆC THÀNH CÔNG VÀ PHÁT TRIỂN CỦA MỘT CON NGƯỜI NÓI CHUNG VÀ SỰ TRƯỞNG THÀNH CỦA CÁC BẠN HỌC SINH NÓI RIÊNG [2].

Kỹ năng giao tiếp đối với lứa tuổi trung học chính là tiền đề quan trọng để học sinh thoát khỏi bỡ ngỡ khi tham gia môi trường làm việc nghiêm túc, năng động tại bậc Đại học. Xã hội ngày càng phát triển với những quy luật và yêu cầu ngày càng cao. Đối với học sinh sinh viên, tích lũy rèn luyện một kỹ năng giao tiếp tốt chính là một hành trang không thể thiếu để góp phần nâng cao năng lực cạnh tranh của bản thân.

Đừng nghĩ rằng giao tiếp tốt với gia đình bạn bè là đủ. Trong công việc lẫn học tập, khi mọi lời phát biểu đều được tiếp nhận và đánh giá cao thì sẽ đem lại một kết quả tích cực. Giao tiếp tốt giúp quá trình làm việc nhóm diễn ra sôi nổi và suôn sẻ. Một teamwork được đánh giá cao là khi mọi thông điệp đều được truyền tải khéo léo đúng mục đích đến các thành viên [3].

GIAO TIẾP BAO GỒM NHỮNG HÌNH THỨC NÀO?

GIAO TIẾP TỒN TẠI TRONG XÃ HỘI DƯỚI NHIỀU HÌNH THỨC: GIAO TIẾP BẰNG LỜI NÓI HOẶC PHI NGÔN NGỮ, GIAO TIẾP BẰNG VĂN BẢN VÀ GIAO TIẾP BẰNG HÌNH ẢNH [4].

Nguồn: Internet

  • Giao tiếp bằng lời nói: thông điệp bạn mang lại sẽ không còn quan trọng khi bạn tỏ ra dè bỉu thô lỗ khi nói thay vì nghiêm túc. Giao tiếp thành công là khi bạn xác định được mình muốn nói gì và nói với mục đích gì. Kiểm soát tông giọng, ngắt đoạn hợp lý trước khi đi vào vấn đề chủ chốt là biểu hiện của một người có hiểu biết và quyết đoán.
  • Giao tiếp phi ngôn ngữ: ngôn ngữ hình thể sẽ mang lại hiệu quả cao. Hãy chú ý đến người đối diện và giữ thái độ bình tĩnh. Hãy duy trì giao tiếp bằng mắt một cách thông minh, hướng họ quan tâm đến những gì mình nói và thể hiện sự tôn trọng lúc họ trình bày.
  • Giao tiếp bằng văn bản:ngôn từ cần được trau chuốt cẩn thận, sử dụng minh chứng cụ thể rõ ràng, câu từ súc tích. Hãy luyện đọc thường xuyên. Từ tin nhắn, sách vở đến tiểu thuyết, mô phỏng trong đầu những gì bạn thích trong lúc đọc để tham khảo thêm ngữ pháp, giọng điệu và câu từ.
  • Giao tiếp bằng hình ảnh:kỹ năng cân bằng sự hài hòa là quan trọng nhất. Đừng tham lam! Nhồi nhét nhiều hình vẽ, nhiều yếu tố vào bản trình bày không hẳn là ý kiến hay. Cùng một kiểu Clip art (một hình thức đồ họa điện tử), cùng một phông chữ hay cùng một sắc thái sẽ đem đến hiệu ứng dễ chịu hơn.

YẾU TỐ XÃ HỘI ẢNH HƯỞNG ĐẾN KỸ NĂNG GIAO TIẾP NHƯ THẾ NÀO?

CHÚNG TA ĐÃ GẦN NHƯ HIỂU ĐƯỢC VAI TRÒ CỦA GIAO TIẾP LÀ PHƯƠNG TIỆN TRUYỀN THÔNG CƠ BẢN NHẤT CỦA MỖI CÁ NHÂN.

VẬY CÂU HỎI ĐƯỢC ĐẶT RA ĐÓ LÀ: NẾU NHƯ GIAO TIẾP BỊ GIÁN ĐOẠN HOẶC BIẾN MẤT, CHÚNG TA SẼ NHƯ THẾ NÀO ĐỐI VỚI THẾ GIỚI XUNG QUANH?

Ngừng giao tiếp đồng nghĩa với việc con người quay lưng lại với nhau và sống tách biệt mình với thế giới. Điển hình là đại dịch COVID19 xảy ra gây ảnh hưởng nặng nề lên chất lượng cuộc sống về mọi mặt. Do đó, việc tương tác lẫn nhau gặp hạn chế là điều bắt buộc không thể tránh khỏi. Thay vì gặp gỡ và trao đổi trực tiếp, giờ đây mỗi người chỉ có thể dành thời gian trên các nền tảng xã hội như Zoom, Skype, Google Meet và các công cụ phục vụ liên lạc khác [5].

Ví dụ như một lớp học hoặc một cuộc họp trực tuyến diễn ra trên Zoom, nếu như không được yêu cầu thì hầu như chúng ta có xu hướng tắt camera và micro vì cái chúng ta quan tâm là nội dung chứ không phải sự tương tác. “Đâu nhất thiết phải thấy mặt nhau?!”, “Thông tin cần họp mới quan trọng hơn.”, “Miễn là mình nắm vững nội dung bài giảng”, và hàng tá suy nghĩ khác mà chúng ta cho rằng hợp lý. Điều này dẫn đến một kết quả, đó là chúng ta dần trốn tránh và nghi ngờ lẫn nhau.

Tim Levine, giáo sư khoa Nghiên cứu truyền thông của trường Đại học Alabama ở Birmingham, đã đưa ra lời khuyên về trường hợp này. Chúng ta nên duy trì liên lạc với bạn bè, người thân và các mối quan hệ đồng nghiệp trong khoảng thời gian này nhiều nhất có thể, dù chỉ qua điện thoại, màn hình máy tính, email đi nữa. Củng cố cảm xúc tích cực, lòng tin từ mọi người để duy trì hiệu suất cao là điều luôn được khuyến khích. Phương tiện truyền thông luôn có ảnh hưởng nhất định đến việc duy trì tiến độ công việc của mọi người trong một tương lai gần. Tuy nhiên điều đó vẫn sẽ không thay thế hoàn toàn hình thức cơ bản quan trọng và duy nhất đó là giao tiếp đối mặt.

KẾT LUẬN

Người xưa đã có câu: “Chim khôn tiếng hót rảnh rang, người khôn tiếng nói dịu dàng dễ nghe”. Giao tiếp tốt là một cách thể hiện sự tôn trọng với người nghe. Đồng thời bạn cũng cho đối phương đánh giá cao bạn là một người thông minh và khéo léo. Điều này sẽ giúp bạn có được nhiều sự quan tâm từ mọi người và mở rộng mối quan hệ. Mỗi người sở hữu một khả năng với một mức độ khác nhau. Có người hoạt ngôn giỏi giang, người khác thì xã giao hời hợt. Không ai có thể giao tiếp tốt chỉ trong một đêm. Đó là cả một quá trình rèn luyện học hỏi với tinh thần cầu thị. Khi bạn hiểu rõ và biết cách áp dụng thì khi kết nối với mọi người, bạn sẽ nhận ra mình thay đổi tích cực với những trải nghiệm cuộc sống phong phú hơn.

Tác giả: Đặng Thị Quỳnh Như

 

TÀI LIỆU THAM KHẢO: 

[1] http://tuyensinhdilientuyendung.vn/ky-nang-giao-tiep-la-gi/

[2]https://thpt-hoangmai.edu.vn/3-li-phai-hoan-thien-ky-nang-giao-tiep-cho-hoc-sinh-thpt/

[3]https://123job.vn/bai-viet/ky-nang-giao-tiep-hieu-qua-giup-ban-thanh-cong-trong-cuoc-song-218.html

[4] https://www.valamis.com/hub/how-to-improve-communication-skills

[5]https://www.uab.edu/news/research/item/11542-how-has-covid-19-affected-the-way-we-communicate

PROBLEM SOLVING – GIẢI QUYẾT VẤN ĐỀ (Phần 2)

/0 Comments/in /by

VẤN ĐỀ LÀ GÌ?

Vấn đề là những điều mà chúng ta cần phải tìm cách gỡ rối nhưng là do chúng ta chưa biết cách giải quyết hoặc là chưa biết cách giải quyết nó một cách tối ưu. Vấn đề được chia thành nhiều loại:

Vấn đề trước mắt: là vấn đề xuất hiện khi một cá nhân, nhóm đang gặp phải khó khăn và cần được xử lý.

Vấn đề dự báo: là những khó khăn dự kiến sẽ xảy ra nếu tình hình như hiện tại tiếp tục diễn ra.

Vấn đề suy diễn: là những giả định có thể xảy ra trong tương lai nếu tình hình hiện tại thay đổi.

Tuy nhiên, giải quyết vấn đề chưa bao giờ là dễ dàng và sau đây là một vài lý do khiến chúng ta gặp khó khăn trong việc xử lý chúng.

MỘT VÀI NGUYÊN NHÂN GIẢI QUYẾT VẤN ĐỀ KHÔNG HIỆU QUẢ:

Không có phương pháp mà chỉ giải quyết vấn đề một cách ngẫu nhiên:

Tâm lý con người có xu hướng đề ra một giải pháp ngẫu nhiên theo kinh nghiệm và đôi khi giải pháp này không phù hợp với những vấn đề mang tính phức tạp.

Ví dụ: Con bị đau đầu. Cách mà hầu hết chúng ta giải quyết chuyện này là cho uống thuốc an thần. Tuy nhiên có thể sâu xa của vấn đề này là do nguyên nhân lo lắng cho kì thi sắp tới. Vì thế chúng ta có thể thấy rằng giải pháp uống thuốc sẽ không hiệu quả.

Thiếu sự cam kết trong giải quyết vấn đề:

Đối với những vấn đề bản thân chúng ta thường có xu hướng trì hoãn vì vấn đề này không giải quyết thì cũng không gây hại gì nhiều. Chúng ta thường kiếm cớ trì hoãn cho tới khi mọi thứ bắt đầu trở nên nghiêm trọng. Thái độ của chúng ta với vấn đề mà ta đang gặp gây ảnh hưởng rất lớn đến cách chúng ta giải quyết chúng.

Không nhìn thấy được sự liên kết giữa các phần nhỏ một vấn đề:

Nhiều khi chúng ta chỉ giải quyết những phần ngọn của vấn đề nhưng điều này ảnh hưởng các yếu tố khác trong hệ thống. Trong ngắn hạn ta thấy rằng vấn đề đã được giải quyết, nhưng trong dài hạn thì ta sẽ thấy rằng vấn đề tương tự như vậy, và ngày càng nghiêm trọng hơn, sẽ tiếp tục xuất hiện cho đến khi ta nhìn nhận ra vấn đề cốt lõi và giải quyết chúng. Do đó khả năng tư duy mang tính hệ thống là một yếu tố mà những người giải quyết vấn đề cần trang bị.

QUY TRÌNH GIẢI QUYẾT VẤN ĐỀ HIỆU QUẢ:

Năm 1984, Bransford và Stein đã sáng lập một trong những phương pháp giải quyết vấn đề phổ biến và được đánh giá cao. Đó là mô hình IDEAL, mô hình này hướng dẫn cho ta một loạt các bước để tiếp cận vấn đề theo cách tự tin nhất:

I (Identify): Nhận thức vấn đề

D (Define): Vạch rõ nguyên nhân

E (Explore): Tìm tòi những chiến lược khả thi

A (Anticipate and Act): Dự đoán và hành động

L (Learn): Học hỏi, nhìn lại những nỗ lực khi giải quyết vấn đề

VAI TRÒ VÀ TẠI SAO HỌC SINH CẦN KỸ NĂNG GIẢI QUYẾT VẤN ĐỀ:

Trong cuộc sống, chúng ta luôn phải đối mặt với vô số vấn đề xảy ra bất chợt, dù nhỏ hay lớn thì nó đều ảnh hưởng đến công việc và tinh thần của mỗi người. Vậy nên việc rèn luyện cho mình một kỹ năng giải quyết vấn đề tốt sẽ giúp bạn dễ dàng đưa ra những quyết định đúng đắn khắc phục những tình trạng khó khăn hiện tại mà bạn đang gặp phải [3].

Cải thiện kỹ năng giải quyết vấn đề không chỉ giúp ích nhiều trong cuộc sống mà còn củng cố nhiều kỹ năng liên quan khác bao gồm:

– Kỹ năng phân tích: Muốn giải quyết tận gốc chúng ta phải có khả năng phân tích. Chúng ta phải phân tích nguyên nhân của vấn đề từ đó mới có thể đưa ra cách xử lý.

– Kỹ năng ra quyết định: Rất nhiều người thường gặp khó khăn trong việc ra quyết định, họ thường do dự không biết nên chọn phương án nào mới khả thi. Để có thể xử lý mọi tình huống buộc chúng ta phải có kỹ năng ra quyết định, lựa chọn hướng giải quyết và đánh giá kết quả đạt được.

– Kỹ năng giao tiếp: Khi gặp những tình huống éo le trong khâu giải quyết, chúng ta có thể trao đổi với những người liên quan để am hiểu hơn, từ đó tăng sự chắc chắn trong quyết định của mình. [5]

Những người biết cách giải quyết vấn đề tốt sẽ đưa ra những quyết định đúng đắn tạo ra những cơ hội làm việc thành công hơn so với những người khác. Ngoài ra, họ cũng sẽ nhận được sự tín nhiệm và đánh giá cao của những người xung quanh. Hơn hết, kỹ năng này còn giúp ta cải thiện chất lượng cuộc sống một cách chất lượng hơn [3].

Tóm lại, kỹ năng giải quyết vấn đề là một trong những kỹ năng rất cần thiết để đánh giá được năng lực làm việc và cách chúng ta hành xử trong cuộc sống. Quan trọng hơn, kỹ năng này còn là một bàn đạp để chúng ta trở thành Công Dân Toàn Cầu (Global Citizen). Chúng ta cần rèn luyện bản thân ngày càng phát triển để có thể cùng nhau vươn tầm quốc tế, thêm cơ hội tìm tòi học hỏi nhiều điều ngoài thế giới bao la rộng lớn kia.

Tác giả: Huỳnh Thanh Trà

Tài liệu tham khảo:

[1]. KỸ NĂNG GIẢI QUYẾT VẤN ĐỀ. (2015). TRƯỜNG ĐẠI HỌC TÀI CHÍNH – MARKETING. https://iae.ufm.edu.vn/Resources/Docs/SubDomain/iae/Ky%20nang%20mem/Tai%20lieu/6.KQD.pdf

 

[2]. Madhusonline. (2019, October 11). Kỹ năng giải quyết vấn đề quan trọng như thế nào trong cuộc sống của chúng ta? https://www.madhusonline.com/2019/10/11/ky-nang-giai-quyet-van-de-quan-trong-nhu-the-nao-trong-cuoc-song-cua-chung-ta/

[3]. 2 kỹ năng quan trọng bậc nhất trẻ nhất định phải biết trong thế kỷ 21 này. (2017, December 4). GPA English. https://gpaenglish.edu.vn/tin-tuc-su-kien/2-ky-nang-quan-trong-bac-nhat-tre-nhat-dinh-phai-biet-trong-the-ky-21-nay-226.htm

[4] Sippl, A. (n.d.). Teaching The IDEAL Problem-Solving Method To Diverse Learners. Life Skills Advocate. Retrieved August 29, 2021, from https://lifeskillsadvocate.com/blog/teaching-the-ideal-problem-solving-method-to-diverse-learners/

[5] Got It Vietnam. (2021, February 3). Kỹ năng giải quyết vấn đề là gì? Quy trình giải quyết vấn đề hiệu quả. Got It. https://vn.got-it.ai/blog/ky-nang-giai-quyet-van-de-la-gi-quy-trinh-giai-quyet-van-de-hieu-qua

TƯ DUY PHẢN BIỆN – KỸ NĂNG QUAN TRỌNG TRONG TƯƠNG LAI

/0 Comments/in /by

Có bao giờ bạn không đồng tình với một quan điểm nào đó của giáo viên? Hay nghĩ trong đầu bài học ngày hôm nay có gì đó…không hợp lý cho lắm? Nhưng cuối cùng, bạn lại chẳng dám phát biểu ý kiến vì sợ rằng mình đang không phải phép? Không đâu các bạn ơi, điều này là hoàn toàn bình thường, ngoài ra đây còn là một trong những bước đệm đầu tiên để hình thành nên kỹ năng Tư Duy Phản Biện vô cùng quan trọng sau này nữa đó. Nhưng trước khi nhìn nhận một vấn đề hay phát biểu một quan điểm cá nhân, chúng ta hãy dành ít thời gian tìm hiểu rõ hơn về kỹ năng này cũng như các cách rèn luyện để không bị đánh giá là cảm tính và thiếu suy nghĩ nhé!

TƯ DUY PHẢN BIỆN LÀ GÌ?

Tư duy phản biện (Critical Thinking) từ lâu đã trở thành một đề tài tranh luận của các triết gia Hy Lạp sơ khai. Và vẫn tiếp tục là chủ đề được bàn luận sôi nổi trong thời đại ngày nay. Có rất nhiều định nghĩa về kỹ năng này, ta có thể hiểu theo một nghĩa đó là khả năng tiếp thu và suy nghĩ vấn đề thật rõ ràng, hợp lý, là khả năng tìm được sợi dây liên kết giữa các thông tin, đánh giá khách quan vấn đề và cuối cùng đưa ra kết luận. [1]

Ví dụ theo cách dễ hiểu hơn là khi bạn gặp một tin tức trên mạng, hãy chỉ lắng nghe một cách tham khảo và có chọn lọc, đồng thời vận dụng trí tuệ để phân tích đúng sai, xem xét các khía cạnh của tin tức đó rồi mới nhận định nên tin hay không, tránh việc đánh giá ngay lập tức bằng trực giác hay bản năng.

NHỮNG LỢI ÍCH TO LỚN KHI RÈN LUYỆN TƯ DUY PHẢN BIỆN

Cho dù bạn lựa chọn bất kỳ con đường sự nghiệp nào, từ Luật sư, Kế toán, Bác sĩ hay Kĩ sư… Tư duy phản biện đều sẽ đóng một vai trò quan trọng ảnh hưởng đến sự thành công của bạn. Không khó để nhận ra Tư duy phản biện đã dần trở thành một trong những kỹ năng cốt lõi được tìm kiếm nhiều nhất trong cuộc Cách mạng Công nghiệp 4.0 ngày nay.

BIẾT PHÂN BIỆT VÀ CHỌN LỌC THÔNG TIN

Truyền thông càng phát triển, con người càng có nguy cơ đối diện với một xã hội “quá tải” thông tin. Tin giả, kém chất lượng được tung ra nhiều hơn và đều đặn mỗi ngày. Nếu không rèn luyện Tư duy phản biện, ta sẽ không tránh khỏi việc thu nạp lượng lớn tin tức không đúng sự thật vào đầu.

PHÁT TRIỂN TÍNH TỰ LẬP

Khi bạn có thể suy nghĩ độc lập, phân tích vấn đề một cách khách quan. Thậm chí không cần phụ thuộc vào quan điểm của những người xung quanh. Xin chúc mừng bạn, bạn đã mở cho mình một cánh cửa tự lập rồi đấy.

TĂNG KHẢ NĂNG SÁNG TẠO

Rèn luyện tư duy phản biện giúp ta tiếp cận một vấn đề theo nhiều khía cạnh khác nhau. Cho phép chúng ta vượt ra khỏi vùng an toàn của sáng tạo, từ đó có thể đưa ra nhiều hướng đi dẫn tới các quyết định đúng đắn.

 

NÂNG CAO KHẢ NĂNG GIẢI QUYẾT VẤN ĐỀ

Albert Einstein từng nói: “Không phải do tôi quá thông minh, mà do tôi nghiền ngẫm vấn đề lâu hơn”. Phát triển tư duy phản biện đồng nghĩa với việc kỹ năng giải quyết vấn đề cũng sẽ dần hình thành trong bạn. Nó giúp bạn dành nhiều thời gian hơn để phân tích và đánh giá tất cả khía cạnh. Tăng tính logic và chính xác khi đưa ra phương pháp giải quyết cho mọi vấn đề.[2]

MỘT SỐ CÁCH GIÚP BẠN RÈN LUYỆN TƯ DUY PHẢN BIỆN MỖI NGÀY

  • Tiếp thu tin tức, vấn đề một cách chọn lọc, khoan đưa nhận xét.
  • Đặt câu hỏi về mọi thứ. (Tại sao? Làm thế nào? Liệu còn cách nào khác?…)
  • Không đánh giá vấn đề bằng cảm xúc chủ quan.
  • Mở lòng đón nhận ý kiến của mọi người, tiếp thu cái mới nhưng không quá dựa dẫm.
  • Sẵn sàng chấp nhận niềm tin của mình sẽ bị thử thách.
  • Công bằng trong việc đánh giá các dữ liệu cũng như quan điểm của người khác.
  • Tránh mắc các lỗi ngụy biện logic (Logical fallacies)

Đối với xã hội Việt Nam đang ngày càng phát triển và hội nhập. Đặc biệt là với những bạn trẻ của STEP luôn mong muốn trở thành một Global Citizen. Việc rèn luyện tư duy phản biện ngay bây giờ chính là hành trang vô cùng quan trọng để chúng ta có thể phát triển trí tuệ và nâng cấp bản thân. Hãy cố gắng quan sát tất cả sự việc xảy ra xung quanh bạn hàng ngày và luyện tập ứng dụng những cách vừa nêu trên, bạn sẽ dần tự mình cảm nhận được vô vàn lợi ích khi sở hữu một Tư duy phản biện tốt đó.

Tác giả: Thúy Hằng

Tài liệu tham khảo: 

[1] Critical thinking skills https://www.skillsyouneed.com/learn/critical-thinking.html

[2] Lí do bạn cần rèn luyện tư duy phản biện ngay hôm nay (2020). Theo Trí thức trẻ http://ttvn.toquoc.vn/li-do-ban-can-ren-luyen-tu-duy-phan-bien-ngay-hom-nay-222020207161821549.htm

PROBLEM SOLVING – KỸ NĂNG GIẢI QUYẾT VẤN ĐỀ

/in /by

VẤN ĐỀ LÀ GÌ? 

Vấn đề là những điều mà chúng ta cần phải tìm cách gỡ rối nhưng là do chúng ta chưa biết cách làm thế nào hoặc là chưa biết xử lý nó một cách tối ưu. Chúng được chia thành nhiều loại:

  1. Vấn đề trước mắt: là chuyện xảy ra khi một cá nhân, nhóm đang gặp phải khó khăn và cần được xử lý.
  2. Vấn đề dự báo: là những khó khăn dự kiến sẽ xảy ra nếu tình hình như hiện tại tiếp tục diễn ra.
  3. Vấn đề suy diễn: là những giả định có thể xảy ra trong tương lai nếu tình hình hiện tại thay đổi.[1]

Tuy nhiên, giải quyết vấn đề chưa bao giờ là dễ dàng và sau đây là một vài lý do khiến chúng ta gặp khó khăn trong việc xử lý chúng.

Nguồn: Internet

MỘT VÀI NGUYÊN NHÂN GIẢI QUYẾT VẤN ĐỀ KHÔNG HIỆU QUẢ:

1.KHÔNG CÓ PHƯƠNG PHÁP MÀ CHỈ XỬ LÝ MỘT CÁCH NGẪU NHIÊN:

Tâm lý con người có xu hướng đề ra một giải pháp ngẫu nhiên theo kinh nghiệm và đôi khi giải pháp này không phù hợp với những vấn đề mang tính phức tạp.

Ví dụ: Con bị đau đầu. Cách mà hầu hết chúng ta xử lý chuyện này là cho uống thuốc an thần. Tuy nhiên có thể sâu xa của tình huống này là do lo lắng cho kì thi sắp tới. Vì thế chúng ta có thể thấy rằng giải pháp uống thuốc sẽ không hiệu quả.

2.THIẾU SỰ CAM KẾT:

Đối với những vấn đề bản thân chúng ta thường có xu hướng trì hoãn vì tình huống này không xử lý thì cũng không gây hại gì nhiều. Thế nên, chúng ta thường kiếm cớ trì hoãn cho tới khi mọi thứ bắt đầu trở nên nghiêm trọng. Thái độ của chúng ta với việc mà ta đang gặp gây ảnh hưởng rất lớn đến cách chúng ta kiểm soát chúng.

3.KHÔNG NHÌN THẤY ĐƯỢC SỰ LIÊN KẾT GIỮA CÁC PHẦN NHỎ MỘT VẤN ĐỀ:

Nhiều khi chúng ta chỉ giải quyết những phần ngọn của vấn đề nhưng điều này ảnh hưởng các yếu tố khác trong hệ thống. Trong ngắn hạn, ta thấy rằng khó khăn đã được kiểm soát, nhưng trong dài hạn thì ta sẽ thấy rằng khó khăn tương tự như vậy. Mà còn ngày càng nghiêm trọng hơn, sẽ tiếp tục xuất hiện đến khi ta nhận ra yếu tố cốt lõi. Cần ta điều chỉnh chúng từ gốc. Do đó khả năng tư duy mang tính hệ thống cũng là một yếu tố mà mọi người cần trang bị. [1]

QUY TRÌNH GIẢI QUYẾT VẤN ĐỀ HIỆU QUẢ:

Năm 1984, Bransford và Stein đã sáng lập một phương pháp xử lý vấn đề phổ biến và được đánh giá cao. Đó là mô hình IDEAL [4], mô hình này hướng dẫn cho ta một loạt các bước để tiếp cận các mối quan tâm theo cách tự tin nhất:

I (Identify): Nhận thức tình huống

D (Define): Vạch rõ nguyên nhân

E (Explore): Tìm tòi những chiến lược khả thi

A (Anticipate and Act): Dự đoán và hành động

L (Learn): Học hỏi, nhìn lại những nỗ lực khi hoàn thành

VAI TRÒ VÀ TẠI SAO HỌC SINH CẦN KỸ NĂNG GIẢI QUYẾT VẤN ĐỀ:

Trong cuộc sống, chúng ta luôn phải đối mặt với vô số vấn đề xảy ra bất chợt, dù nhỏ hay lớn thì nó đều ảnh hưởng đến công việc và tinh thần của mỗi người. Chính vì vậy, việc rèn luyện cho mình một kỹ năng xử lý tình huống tốt sẽ giúp bạn dễ dàng đưa ra những quyết định đúng đắn khắc phục những tình trạng khó khăn hiện tại mà bạn đang gặp phải [2,3].

Cải thiện kỹ năng này không chỉ giúp ích trong cuộc sống mà còn củng cố nhiều kỹ năng liên quan khác gồm:

– Kỹ năng phân tích: Muốn giải quyết tận gốc chúng ta phải có khả năng phân tích. Chúng ta phải phân tích nguyên nhân của vấn đề từ đó mới có thể đưa ra cách xử lý.

– Kỹ năng ra quyết định: Rất nhiều người gặp khó khăn trong việc ra quyết định, họ thường do dự không biết nên chọn phương án nào. Để có thể xử lý mọi tình huống buộc chúng ta phải có kỹ năng ra quyết định, lựa chọn hướng giải quyết và đánh giá kết quả đạt được.

– Kỹ năng giao tiếp: Khi gặp những tình huống éo le trong khâu giải quyết, chúng ta có thể trao đổi với những người liên quan để am hiểu hơn, từ đó tăng sự chắc chắn trong quyết định của mình. [5]

Những người biết cách xử lý tình huống tốt sẽ tạo ra những thành công hơn so với người khác. Ngoài ra, họ cũng sẽ nhận được sự tín nhiệm và đánh giá cao của những người xung quanh. Hơn hết, kỹ năng này còn giúp ta cải thiện chất lượng cuộc sống một cách chất lượng hơn [3].

KẾT LUẬN:

Tóm lại, khả năng giải quyết vấn đề là một kỹ năng rất cần thiết để đánh giá năng lực làm việc và cách chúng ta hành xử trong cuộc sống. Quan trọng hơn, kỹ năng này còn là một bàn đạp để chúng ta trở thành Công Dân Toàn Cầu (Global Citizen). Ta cần rèn luyện bản thân ngày càng phát triển để có thể vươn tầm quốc tế, tìm tòi học hỏi nhiều điều ngoài thế giới bao la rộng lớn kia.

Tác giả: Huỳnh Thanh Trà

 

Tài liệu tham khảo:

[1]. KỸ NĂNG GIẢI QUYẾT VẤN ĐỀ. (2015). TRƯỜNG ĐẠI HỌC TÀI CHÍNH – MARKETING. https://iae.ufm.edu.vn/Resources/Docs/SubDomain/iae/Ky%20nang%20mem/Tai%20lieu/6.KQD.pdf

[2]. Madhusonline. (2019, tháng 11 ngày 11). Kỹ năng giải quyết vấn đề quan trọng như thế nào trong cuộc sống của chúng ta? https://www.madhusonline.com/2019/10/11/ky-nang-giai-quyet-van-de-quan-trong-nhu-the-nao-trong-cuoc-song-cua-chung-ta/

[3]. 2 kỹ năng quan trọng bậc nhất trẻ nhất định phải biết trong thế kỷ 21 này. (2017, tháng 12 ngày 4). GPA English. https://gpaenglish.edu.vn/tin-tuc-su-kien/2-ky-nang-quan-trong-bac-nhat-tre-nhat-dinh-phai-biet-trong-the-ky-21-nay-226.htm

[4] Sippl, A. (n.d.). Teaching The IDEAL Problem-Solving Method To Diverse Learners. Life Skills Advocate. From https://lifeskillsadvocate.com/blog/teaching-the-ideal-problem-solving-method-to-diverse-learners/

[5] Got It Vietnam. (2021, tháng 2 ngày 3). Kỹ năng giải quyết vấn đề là gì? Quy trình giải quyết vấn đề hiệu quả. Got It. https://vn.got-it.ai/blog/ky-nang-giai-quyet-van-de-la-gi-quy-trinh-giai-quyet-van-de-hieu-qua